निता थापा
नेपाली राजनीतिमा एउटा यस्तो समय आएको छ, जहाँ ‘शक्तिशाली’ शब्दको परिभाषा बदलिँदैछ। हिजोसम्म कानुनभन्दा माथि ठानिएका र सत्ताको बागडोर सम्हालेका पात्रहरू आज कठघरामा उभिएका छन्। पूर्व प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली र पूर्व गृह मन्त्री रमेश लेखकको गिरफ्तारीलाई मात्र एउटा घटनाका रूपमा होइन, बरु विधिको शासन स्थापनाको एउटा कडा परीक्षाका रूपमा हेरिनुपर्छ।
जेन्जी (Gen Z) आन्दोलनको राप र तापपछि बनेको नयाँ परिवेशले एउटा स्पष्ट सन्देश दिएको छ— “गल्ती गर्नेलाई छुट छैन।” भदौ २३ र २४ गतेको त्यो अकल्पनीय घटना, जहाँ नागरिकले ज्यान गुमाए, त्यसको नैतिक र कानुनी जिम्मेवारीबाट कोही पनि भाग्न मिल्दैन। गौरी बहादुर कार्की आयोगको प्रतिवेदनले औंल्याएका बुँदाहरू र सोही आधारमा भएको ओली र लेखकको पक्राउले के पुष्टि गर्छ भने, समय सधैं एकनास रहँदैन।
तर चर्चा यी दुई पात्रमा मात्र सीमित छैन। नेपाली राजनीतिका ‘चर्चित अनुहार’ हरू आज विभिन्न काण्डका कारण प्रश्नको घेरामा छन्:
नक्कली भुटानी शरणार्थी प्रकरण: जसमा बालकृष्ण खाँण, टोपबहादुर रायमाझी जस्ता हस्तीहरू मुछिए र केही अझै न्यायिक प्रक्रियामा छन्।
सहकारी ठगी प्रकरण: जहाँ राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रवि लामिछानेमाथि गम्भीर प्रश्नहरू उठे र उनी हिरासतसम्म पुगे।
ललिता निवास जग्गा प्रकरण: जसमा विजय कुमार गच्छदार देखि माधव नेपाल र बाबुराम भट्टराई सम्मको नाम जोडिए पनि कतिले उन्मुक्ति पाए त कति अझै छानबिनको दायरामा छन्।
भ्रष्टाचार र अनियमितता: आरजु राणा देउवा, शेरबहादुर देउवा, पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ र हालका युवा नेताहरू गगन थापा वा विश्वप्रकाश शर्मा— कसैमाथि पनि लागेका आरोपहरूको निष्पक्ष छानबिन हुनु आजको जनचाहना हो।
प्रश्न उठ्छ, किन यो रोइलो? यदि ओली वा लेखक निर्दोष छन् भने न्यायालयले उनीहरूलाई सफाइ दिने नै छ। यदि दोषी छन् भने सजाय भोग्नु उनीहरूको कर्तव्य हो। बालेन शाह, सुदन किराँती वा जोसुकै नयाँ अनुहार किन नहोस्, गल्ती गर्दा सबैले कानुनको सामना गर्नुपर्छ। कसैलाई “मेरो नेता” भनेर अन्धभक्त भई बचाउ गर्नु वा कसैलाई “शत्रु” ठानेर विरोध मात्र गर्नु नागरिक धर्म होइन।
हामीलाई देशमा ‘व्यक्ति’ होइन, ‘सुशासन’ चाहिएको छ। आजको गिरफ्तारीले एउटा नजिर स्थापित गरोस् कि— निजी वा सार्वजनिक सम्पत्तिको दुरुपयोग गर्ने, पदको घमण्डमा नागरिकमाथि दमन गर्ने वा देशको अस्मिता बेच्ने कसैले पनि सुख पाउने छैन।
राजनीतिक प्रतिशोधको नाम दिएर भाग्नु भन्दा, कानुनी प्रक्रियालाई सघाउनु र आफ्नो सफाइ पेश गर्नु नै लोकतान्त्रिक संस्कार हो। यदि यी चर्चित अनुहारहरूले साच्चै देशको लागि काम गरेका हुन् भने उनीहरू डराउनु पर्ने कारण छैन। तर यदि दुष्कर्मको भारी बोकेका छन् भने, त्यो भारी बिसाउने ठाउँ जेल नै हो।
अन्ततः, देशमा सुशासनको दियो बल्नका लागि यस्ता धेरै ‘शक्तिशाली’ हरूले न्यायको कसीमा घोटिनुपर्छ। हामी रोइलो होइन, परिणाम चाहन्छौँ। कसैले पनि अब देशको सम्पत्ति र जनताको भरोसामाथि खेलबाड गर्ने आँट नगरोस्। समय सान्दर्भिक न्याय नै आजको आवश्यकता हो।
Source: facebook